Bazylika Archikatedralna pw. Męczeństwa św. Jana Chrzciciela w której przez wieki odbywały się w niej królewskie śluby, koronacje i pogrzeby. W kryptach bazyliki znajdują się grobowce wielkich Polaków ; książąt mazowieckich, arcybiskupów warszawskich, ostatniego króla Polski - Stanisława Augusta Poniatowskiego, prezydenta Polski Gabriela Narutowicza oraz naszego noblisty Henryka Sienkiewicza. Spoczął tu również prymas ks.kardynał Stefan Wyszyński.

Bazylika została całkowicie zniszczona przez Niemców w 1944 r., a zrekonstruowano ją w latach 1948 - 1956 wzorując się na planach pierwotnego kościoła z XIV wieku, według projektu odbudowy Jana Zachwatowicza oraz Marii i Kazimierza Piechotków. Uroczystej konsekracji nowo odbudowanej katedry dokonał prymas ks. kardynał Stefan Wyszyński dziewiątego czerwca 1960 roku. Bazylika posiada surowe i mroczne wnętrze ze sklepieniem gwiaździstym. W prezbiterium w ołtarzu głównym znajduje się obraz Matki Bożej Częstochowskiej oraz zabytkowe barokowe stalle z drewnianymi figurami świętych ( spalone w czasie powstania warszawskiego, a zrekonstruowane w latach 1963 - 1973 na podstawie projektu Marii Zachwatowicz i Józefa Zencikiewicza ) będące darem króla Jana III Sobieskiego za zwycięstwo pod Wiedniem. Na uwagę zasługuje barokowa kaplica Cudownego Jezusa Ukrzyżowanego ( Baryczków ) wzniesiona w latach 1709 - 1719 na miejscu dawnego skarbca kościelnego dla otoczonego kultem przez mieszkańców Warszawy gotyckiego krucyfiksu z naturalnymi włosami z początku XVI wieku. Krucyfiks został uratowany w czasie powstania warszawskiego. Kaplica Baryczków stanowi najlepiej zachowany fragment ze zrujnowanej katedry w 1944 roku.

Tuż obok bazyliki znajduje się sanktuarium Matki Bożej Łaskawej z cudownym obrazem patronki tej świątyni i całej Warszawy, a którego gospodarzami są OO. Jezuici. Jak  katedra  kościół został całkowicie zniszczony w czasie powstania warszawskiego. Do odbudowy kościoła przystąpiono zaraz po zakończeniu działań wojennych, a prace zakończono w 1973 r. Kościół ma nietypowy układ wnętrza, a szczególne rozwiązanie zastosowano w prezbiterium, które wypełnia gloria w kształcie promieni słonecznych. Kościół jest manierystyczno - barokową jednonawową budowlą i zwieńczony jest ozdobnym szczytem, a także kopułą nad absydą.  W absydzie znajduje się cudowny obraz Matki Bożej Łaskawej. Na uwagę zasługują niezwykłe drzwi wykonane przez znanego na całym świecie rzeźbiarza Igora Mitoraja.

Tekst i foto: Marian Szpak

Podziel się artykułem:
FaceBook  Twitter